مجله هوش دارو
قرص اسید فولیک قبل از بارداری و در بارداری؛ زمان و مقدار مصرف
قرص اسید فولیک قبل از بارداری چه اهمیتی دارد؟
اسید فولیک یکی از مهمترین ویتامینهای گروه B در دوره پیش از بارداری و هفتههای ابتدایی بارداری است. دریافت کافی فولات و اسید فولیک در این دوره میتواند به کاهش خطر نقصهای لوله عصبی جنین کمک کند؛ نقصهایی که در مراحل بسیار ابتدایی رشد جنین شکل میگیرند.
اهمیت مصرف اسید فولیک فقط به زمانی که فرد متوجه بارداری میشود محدود نیست. به همین دلیل، اگر قصد بارداری دارید، بهتر است درباره شروع و مقدار مناسب مصرف مکمل با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
بر اساس توصیه سازمان جهانی بهداشت (WHO)، زنانی که قصد بارداری دارند باید از زمان شروع تلاش برای بارداری تا پایان هفته دوازدهم بارداری، روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک دریافت کنند.
نکته مهم: دوز مناسب اسید فولیک برای همه افراد یکسان نیست. در بعضی شرایط خاص، مانند سابقه بارداری تحت تأثیر نقص لوله عصبی، ممکن است پزشک دوز بالاتری تجویز کند. این دوزها نباید بدون نظر پزشک مصرف شوند.
اسید فولیک چیست؟
اسید فولیک شکل سنتزی ویتامین B9 است و فولات به شکل طبیعی این ویتامین گفته میشود. بدن برای فرآیندهایی مانند تقسیم سلولی و ساخت DNA به فولات نیاز دارد.
در دوران پیش از بارداری و اوایل بارداری، دریافت کافی فولات اهمیت ویژهای پیدا میکند؛ زیرا رشد و تکامل جنین در این دوره با سرعت زیادی انجام میشود.
یکی از مهمترین دلایل توصیه به مصرف اسید فولیک، کمک به کاهش خطر نقصهای لوله عصبی مانند اسپینا بیفیدا و آنانسفالی است.
چرا باید اسید فولیک را قبل از بارداری مصرف کرد؟
یکی از مهمترین دلایل، زمان شکلگیری لوله عصبی جنین است.
بخش مهمی از این فرآیند در هفتههای بسیار ابتدایی بارداری اتفاق میافتد؛ بنابراین ممکن است تغییرات مهم رشد جنین قبل از آنکه فرد از بارداری خود مطلع شود آغاز شده باشد.
به همین دلیل، مصرف اسید فولیک نباید صرفاً بعد از مثبت شدن تست بارداری شروع شود. دریافت کافی آن در دوره پیش از بارداری و اوایل بارداری اهمیت دارد. CDC نیز بر مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک برای زنان در سن باروری تأکید کرده است.
اسید فولیک را از چه زمانی قبل از بارداری شروع کنیم؟
پاسخ به شرایط فرد بستگی دارد، اما توصیه WHO این است که زنان از زمانی که برای بارداری تلاش میکنند، روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک دریافت کنند و این مصرف را تا پایان هفته دوازدهم بارداری ادامه دهند.
برخی منابع نیز مصرف اسید فولیک را حداقل یک ماه پیش از بارداری مطرح میکنند. بنابراین اگر قصد بارداری دارید، بهتر است پیش از اقدام برای بارداری درباره نوع و مقدار مکمل مورد نیاز خود با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
اگر بارداری بدون برنامه قبلی اتفاق افتاده و پیش از آن اسید فولیک مصرف نکردهاید، شروع مصرف پس از اطلاع از بارداری نیز اهمیت دارد و بهتر است در اولین فرصت با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
مقدار مصرف اسید فولیک قبل از بارداری چقدر است؟
برای بسیاری از زنان، مقدار توصیهشده ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک در روز است.
WHO مصرف ۴۰۰ میکروگرم روزانه را از زمان تلاش برای بارداری تا پایان هفته دوازدهم بارداری توصیه میکند.
| شرایط | مقدار معمول |
|---|---|
| دوره پیش از بارداری | ۴۰۰ میکروگرم در روز |
| از شروع تلاش برای بارداری تا هفته ۱۲ | ۴۰۰ میکروگرم در روز |
| برخی شرایط پرخطر | فقط طبق تجویز پزشک |
چه کسانی ممکن است به دوز بالاتری نیاز داشته باشند؟
افرادی که سابقه بارداری تحت تأثیر نقص لوله عصبی داشتهاند یا بعضی عوامل خطر دیگر را دارند، ممکن است به دوز بالاتر اسید فولیک نیاز داشته باشند.
WHO برای زنانی که سابقه جنین یا نوزاد مبتلا به نقص لوله عصبی داشتهاند، ۵ میلیگرم اسید فولیک روزانه را توصیه کرده است. این دوز با مکملهای معمولی متفاوت است و باید تحت نظر پزشک مصرف شود.
بنابراین افزایش خودسرانه دوز اسید فولیک توصیه نمیشود.
اسید فولیک در بارداری تا چند ماه باید مصرف شود؟
بر اساس توصیه WHO، مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک از زمان تلاش برای بارداری تا پایان هفته دوازدهم بارداری توصیه میشود.
پس اگر سؤال شما این است که:
«قرص اسید فولیک در بارداری تا چند هفته مصرف میشود؟»
پاسخ این است که توصیه WHO برای دوز ۴۰۰ میکروگرم، تا پایان هفته دوازدهم بارداری است. ادامه مصرف مکملها بعد از این دوره میتواند به شرایط فرد، رژیم غذایی، سایر مکملها و نظر پزشک بستگی داشته باشد.
تفاوت فولات و اسید فولیک چیست؟
فولات شکل طبیعی ویتامین B9 است که در مواد غذایی مختلف وجود دارد.
اسید فولیک شکل سنتزی فولات است که در بسیاری از مکملها و غذاهای غنیشده استفاده میشود.
در هنگام انتخاب مکمل، فقط نام «فولات» یا «اسید فولیک» را نباید ملاک قرار داد؛ بلکه باید نوع ماده، مقدار آن و ترکیبات کامل محصول را بررسی کرد.
این موضوع درباره مکملهای دوران پیش از بارداری اهمیت بیشتری دارد، زیرا بعضی محصولات علاوه بر فولات، ویتامینها و مواد معدنی دیگری نیز دارند.
اکتی فول چیست؟
اکتی فول ابیان دارو یک مکمل حاوی فولات، ید و چند ویتامین دیگر است که برای تأمین بخشی از نیازهای تغذیهای بانوان در دوره پیش از بارداری و بارداری عرضه میشود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده برای این محصول، اکتی فول حاوی کلسیم ال-متیل فولات (L-Methylfolate Calcium)، ید و ویتامینهای B2، B6، B12 و D3 است.
نکته مهم این است که اکتی فول صرفاً یک قرص اسید فولیک ساده نیست و ترکیبات دیگری نیز دارد. بنابراین هنگام انتخاب مکمل باید ترکیبات کامل محصول و نیازهای فردی را در نظر گرفت.
ترکیبات اکتی فول
طبق اطلاعات منتشرشده برای اکتی فول، ترکیبات هر قرص به شکل زیر است:
| ترکیب | مقدار در هر قرص |
|---|---|
| فولات (کلسیم ال-متیل فولات) | ۶۰۰ میکروگرم |
| ید | ۱۵۰ میکروگرم |
| ویتامین B2 | ۱.۴ میلیگرم |
| ویتامین B6 | ۱.۹ میلیگرم |
| ویتامین B12 | ۲.۶ میکروگرم |
| ویتامین D3 | ۸۰۰ IU |
توجه: اطلاعات ترکیبات مکملها ممکن است با تغییر فرمولاسیون یا بستهبندی بهروزرسانی شود؛ بنابراین اطلاعات درجشده روی بستهبندی محصول باید ملاک نهایی قرار گیرد.
آیا اکتی فول همان قرص اسید فولیک است؟
خیر.
قرصهای اسید فولیک ممکن است صرفاً حاوی اسید فولیک باشند، در حالی که اکتی فول یک مکمل ترکیبی است و علاوه بر فولات، حاوی ید و چند ویتامین دیگر است. طبق اطلاعات محصول، شکل فولات موجود در اکتی فول L-Methylfolate Calcium است.
بنابراین هنگام انتخاب مکمل باید به نوع فولات، مقدار آن و سایر ترکیبات محصول توجه کرد.
نحوه مصرف اکتی فول
مقدار و نحوه مصرف مکمل باید مطابق اطلاعات درجشده روی بستهبندی محصول یا توصیه پزشک و داروساز باشد.
اگر همزمان از مکمل بارداری، مولتیویتامین یا محصولات دیگری استفاده میکنید، حتماً ترکیبات آنها را با یکدیگر مقایسه کنید تا دریافت برخی ویتامینها و مواد معدنی از مقدار مورد نیاز بیشتر نشود.
در دوران بارداری، بهویژه در صورت مصرف دارو یا وجود بیماری زمینهای، بهتر است قبل از شروع یا تغییر مکمل با پزشک یا داروساز مشورت شود.
آیا مصرف اکتی فول در دوران بارداری مناسب است؟
اکتی فول بهعنوان مکمل مرتبط با دوره پیش از بارداری و بارداری عرضه میشود، اما مناسب بودن یک مکمل برای هر فرد به شرایط جسمی، رژیم غذایی، سایر مکملها و داروهای مصرفی بستگی دارد.
به همین دلیل، در صورت بارداری یا برنامهریزی برای بارداری، بهتر است پیش از انتخاب مکمل، ترکیبات محصول با نیازهای شما توسط پزشک یا داروساز بررسی شود.
همچنین اگر مکمل دیگری حاوی فولات، ید، ویتامین D یا ویتامینهای گروه B مصرف میکنید، حتماً این موضوع را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
اسید فولیک را با غذا دریافت کنیم یا مکمل؟
فولات بهصورت طبیعی در مواد غذایی مختلف وجود دارد؛ از جمله سبزیجات برگسبز، حبوبات و برخی مواد غذایی غنیشده.
با این حال، برای پیشگیری از نقصهای لوله عصبی، منابع معتبر بر دریافت مقدار توصیهشده اسید فولیک از مکمل یا غذاهای غنیشده تأکید دارند و فقط اتکا به رژیم غذایی ممکن است کافی نباشد.
بنابراین داشتن رژیم غذایی متنوع و سالم مهم است، اما مکمل تجویزشده نباید صرفاً به دلیل مصرف مواد غذایی حاوی فولات کنار گذاشته شود.
چه زمانی برای مصرف اسید فولیک به پزشک مراجعه کنیم؟
در شرایط زیر بهتر است قبل از انتخاب یا تغییر دوز مکمل با پزشک مشورت کنید:
- سابقه بارداری با نقص لوله عصبی
- مصرف داروهای ضدتشنج یا داروهای دیگری که ممکن است با فولات تداخل داشته باشند
- ابتلا به بیماریهای زمینهای
- مصرف همزمان چند مکمل
- بارداری یا احتمال بارداری
- نیاز به دوزهای بالاتر از مقدار معمول
- حساسیت یا عارضه پس از مصرف مکمل
در این شرایط، دوزهای بالای اسید فولیک را خودسرانه مصرف نکنید.
سوالات متداول درباره اسید فولیک و اکتی فول
قرص اسید فولیک قبل از بارداری برای چیست؟
مصرف کافی اسید فولیک در دوره پیش از بارداری و اوایل بارداری به کاهش خطر نقصهای لوله عصبی جنین کمک میکند.
اسید فولیک را از چند ماه قبل از بارداری مصرف کنیم؟
توصیه WHO این است که مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک از زمان شروع تلاش برای بارداری آغاز شود و تا پایان هفته دوازدهم ادامه پیدا کند. برخی منابع نیز شروع حداقل یک ماه پیش از بارداری را مطرح میکنند.
اسید فولیک در بارداری تا چند هفته مصرف میشود؟
WHO مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم را از زمان تلاش برای بارداری تا پایان هفته دوازدهم بارداری توصیه میکند.
آیا اکتی فول همان فولیک اسید است؟
خیر. اکتی فل یک مکمل ترکیبی است که علاوه بر فولات، حاوی ید و ویتامینهای مختلف است. شکل فولات اعلامشده برای این محصول، L-Methylfolate Calcium است.
آیا میتوان اکتی فول را همراه با مولتیویتامین بارداری مصرف کرد؟
قبل از مصرف همزمان، ترکیبات هر دو محصول باید بررسی شود؛ زیرا ممکن است برخی ویتامینها و مواد معدنی در هر دو مکمل وجود داشته باشند. بهتر است در این مورد با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
آیا مصرف دوز بالای اسید فولیک برای همه مناسب است؟
خیر. دوزهای بالاتر برای شرایط خاص استفاده میشوند و باید تحت نظر پزشک باشند. برای مثال، WHO در سابقه بارداری تحت تأثیر نقص لوله عصبی، دوز ۵ میلیگرم روزانه را توصیه میکند.
جمعبندی
اسید فولیک یکی از مهمترین ریزمغذیها در دوره پیش از بارداری و اوایل بارداری است. مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک از زمان تلاش برای بارداری تا پایان هفته دوازدهم، توصیه WHO برای بسیاری از زنان است. در شرایط خاص ممکن است نیاز به دوز متفاوتی وجود داشته باشد که باید توسط پزشک تعیین شود.
اکتی فول نیز یک مکمل ترکیبی حاوی فولات، ید و چند ویتامین است که میتواند در برنامه مکملی بانوان مورد بررسی قرار گیرد؛ با این حال، انتخاب مکمل مناسب باید بر اساس شرایط فردی و ترکیبات سایر مکملهای مصرفی انجام شود.